Wat is Mounjaro?
Mounjaro is de merknaam voor tirzepatide, een baanbrekend medicijn dat oorspronkelijk is ontwikkeld voor de behandeling van type 2 diabetes en inmiddels ook is goedgekeurd voor gewichtsverlies. Het medicijn wordt geproduceerd door farmaceutisch bedrijf Eli Lilly en wordt toegediend als een wekelijkse onderhuidse injectie. Wat Mounjaro onderscheidt van andere gewichtsverlies medicijnen is het unieke werkingsmechanisme: het is het eerste medicijn ter wereld dat twee darmhormonen tegelijkertijd nabootst.
Sinds de Europese goedkeuring heeft Mounjaro veel aandacht gekregen van zowel medische professionals als mensen die op zoek zijn naar effectieve ondersteuning bij gewichtsverlies. Maar hoe werkt dit medicijn precies, en wat maakt het anders dan bijvoorbeeld semaglutide (Ozempic, Wegovy)? In dit artikel leggen we het uitgebreid uit.
Het werkingsmechanisme van tirzepatide
Om te begrijpen hoe Mounjaro werkt, is het belangrijk om eerst twee hormonen te kennen die van nature in je lichaam voorkomen: GLP-1 en GIP.
GLP-1: het verzadigingshormoon
GLP-1 staat voor glucagon-like peptide-1. Dit hormoon wordt door je darmen aangemaakt nadat je hebt gegeten. Het heeft verschillende belangrijke functies. Ten eerste stimuleert het de alvleesklier om insuline aan te maken wanneer je bloedsuikerspiegel stijgt. Ten tweede remt het de afgifte van glucagon, een hormoon dat de bloedsuiker juist verhoogt. Daarnaast vertraagt GLP-1 de maaglediging, waardoor voedsel langer in je maag blijft en je je langer verzadigd voelt. Tot slot werkt GLP-1 in op de hersenen, specifiek op het hongercentrum in de hypothalamus, waardoor je minder eetlust ervaart.
Medicijnen zoals semaglutide (Ozempic, Wegovy) bootsen uitsluitend dit GLP-1 hormoon na. Mounjaro gaat echter een stap verder.
GIP: het vergeten hormoon
GIP staat voor glucose-dependent insulinotropic polypeptide. Dit hormoon werd lange tijd onderschat in de wetenschap, maar recent onderzoek heeft aangetoond dat GIP een cruciale rol speelt bij de stofwisseling. GIP versterkt het effect van GLP-1 op de insulineafgifte, heeft een direct effect op vetweefsel en de manier waarop je lichaam vet opslaat en verbrandt, en speelt een rol bij de regulatie van eetlust via de hersenen.
De kracht van twee: een dubbel agonist
Tirzepatide is een zogenaamde "tweeledige GIP/GLP-1 receptor agonist". Dit betekent dat het molecuul zich bindt aan zowel de GIP-receptor als de GLP-1-receptor. Door beide receptoren tegelijkertijd te activeren, ontstaat een synergetisch effect dat krachtiger is dan het activeren van slechts een van de twee receptoren. Dit verklaart waarom de gewichtsverlies resultaten van Mounjaro in klinische studies indrukwekkender zijn dan die van medicijnen die alleen op GLP-1 werken.
Wat doet Mounjaro in je lichaam?
Wanneer je Mounjaro injecteert, gebeuren er verschillende dingen in je lichaam die samen bijdragen aan gewichtsverlies en een betere stofwisseling.
Verminderde eetlust
Het meest merkbare effect voor de meeste gebruikers is een aanzienlijke vermindering van de eetlust. Tirzepatide werkt in op de hersengebieden die verantwoordelijk zijn voor honger en verzadiging. Veel gebruikers beschrijven het als het verdwijnen van het constante "voedselgeruis" in hun hoofd. Je denkt minder aan eten, hebt minder trek en voelt je sneller voldaan na een maaltijd.
Vertraagde maaglediging
Mounjaro vertraagt de snelheid waarmee voedsel je maag verlaat. Dit betekent dat je je na het eten langer vol voelt. Het is een van de redenen waarom sommige gebruikers, vooral in het begin, last kunnen hebben van misselijkheid. Dit effect neemt bij de meeste mensen af naarmate het lichaam went aan het medicijn.
Verbeterde bloedsuikerregulatie
Tirzepatide verbetert de manier waarop je lichaam omgaat met bloedsuiker. Het stimuleert de afgifte van insuline wanneer de bloedsuiker hoog is en remt de productie van glucagon. Dit resulteert in stabielere bloedsuikerspiegels gedurende de dag, wat niet alleen belangrijk is voor mensen met diabetes, maar ook bijdraagt aan minder energiedips en minder trek in zoete snacks.
Effect op vetweefsel
Onderzoek suggereert dat tirzepatide, mede door het GIP-component, een direct effect heeft op vetweefsel. Het lijkt de manier te beinvloeden waarop het lichaam vet opslaat en verbrandt, wat bijdraagt aan een gunstiger lichaamssamenstelling. Studies tonen aan dat een aanzienlijk deel van het gewichtsverlies met tirzepatide bestaat uit vetverlies, in tegenstelling tot verlies van spiermassa.
Klinische resultaten: wat zegt de wetenschap?
De effectiviteit van Mounjaro is uitgebreid onderzocht in het SURMOUNT klinisch onderzoeksprogramma, een reeks grote gerandomiseerde, dubbelblinde, placebogecontroleerde studies.
SURMOUNT-1
De SURMOUNT-1 studie, gepubliceerd in het New England Journal of Medicine, onderzocht tirzepatide bij 2.539 volwassenen met obesitas of overgewicht. De resultaten waren indrukwekkend. Na 72 weken behandeling bereikten deelnemers een gemiddeld gewichtsverlies van 15% met de 5 mg dosis, 19,5% met de 10 mg dosis en 20,9% met de 15 mg dosis. Ter vergelijking: de placebogroep verloor gemiddeld slechts 3,1% van hun lichaamsgewicht.
Dit betekent dat iemand van 100 kilogram met de hoogste dosis gemiddeld bijna 21 kilogram zou kunnen afvallen. Deze resultaten overtreffen die van semaglutide 2,4 mg (Wegovy), dat in de STEP-1 studie een gemiddeld gewichtsverlies van ongeveer 15% liet zien.
SURMOUNT-2
De SURMOUNT-2 studie richtte zich specifiek op mensen met type 2 diabetes en overgewicht of obesitas. Ook hier waren de resultaten opmerkelijk, met een gemiddeld gewichtsverlies van 12,8% tot 14,7%, afhankelijk van de dosis. Dit is bijzonder relevant omdat mensen met type 2 diabetes doorgaans moeilijker afvallen.
Verbeteringen in gezondheidsmarkers
Naast gewichtsverlies toonden de studies significante verbeteringen in diverse gezondheidsmarkers. Deelnemers ervoeren een verlaging van de bloeddruk, verbeterde cholesterolwaarden, verminderde insulineresistentie en een kleinere tailleomtrek. Deze verbeteringen dragen bij aan een lager risico op hart- en vaatziekten, de belangrijkste doodsoorzaak bij mensen met obesitas.
Hoe wordt Mounjaro gebruikt?
Mounjaro wordt eenmaal per week toegediend als een onderhuidse injectie, bij voorkeur steeds op dezelfde dag van de week. Het medicijn is beschikbaar in een gebruiksvriendelijke voorgevulde pen die het injecteren eenvoudig maakt.
Dosering en opbouw
De behandeling start altijd met een lage dosis van 2,5 mg per week. Dit is een opbouwdosis die bedoeld is om het lichaam te laten wennen aan het medicijn en bijwerkingen te minimaliseren. Na vier weken wordt de dosis verhoogd naar 5 mg. Vervolgens kan de arts de dosis geleidelijk verder verhogen, in stappen van 2,5 mg per maand, tot een maximale dosis van 15 mg per week.
Het is belangrijk om deze geleidelijke opbouw te respecteren. Te snel ophogen vergroot de kans op bijwerkingen, met name maagdarmklachten.
Waar injecteren?
De injectie kan worden gezet in de buik, de bovenbenen of de achterkant van de bovenarmen. Het is aan te raden om de injectieplaats regelmatig te wisselen om huidirritatie te voorkomen.
Mogelijke bijwerkingen
Zoals elk medicijn kan Mounjaro bijwerkingen veroorzaken. De meest voorkomende bijwerkingen zijn gerelateerd aan het maagdarmstelsel.
Veelvoorkomende bijwerkingen
De meest gerapporteerde bijwerkingen zijn misselijkheid, diarree, verminderde eetlust, braken en obstipatie. Deze klachten zijn meestal mild tot matig en nemen af naarmate het lichaam went aan het medicijn. Ze komen het vaakst voor in de eerste weken na het starten of na een dosisverhoging.
Tips om bijwerkingen te beperken
Er zijn verschillende strategieen om bijwerkingen te minimaliseren. Eet kleinere porties en kauw goed. Vermijd vettig en zwaar voedsel, vooral in de eerste weken. Drink voldoende water gedurende de dag. Houd je aan de voorgeschreven dosisopbouw en neem contact op met je arts als de klachten aanhouden.
Voor wie is Mounjaro geschikt?
Mounjaro wordt voorgeschreven aan volwassenen met een BMI van 30 of hoger (obesitas), of een BMI van 27 of hoger in combinatie met ten minste een gewichtsgerelateerde aandoening, zoals type 2 diabetes, hoge bloeddruk of een hoog cholesterolgehalte.
Het medicijn is niet geschikt voor iedereen. Mensen met een persoonlijke of familiegeschiedenis van medullair schildkliercarcinoom of multipele endocriene neoplasie type 2 mogen Mounjaro niet gebruiken. Zwangere vrouwen en vrouwen die borstvoeding geven wordt het gebruik afgeraden.
Mounjaro versus andere GLP-1 medicijnen
De meest gestelde vraag is hoe Mounjaro zich verhoudt tot semaglutide (Ozempic, Wegovy). Het belangrijkste verschil zit in het werkingsmechanisme. Waar semaglutide alleen op de GLP-1 receptor werkt, activeert tirzepatide zowel de GIP- als de GLP-1 receptor. In directe vergelijkingsstudies resulteerde tirzepatide in meer gewichtsverlies dan semaglutide. De SURPASS-2 studie toonde aan dat tirzepatide superieur was aan semaglutide 1 mg voor zowel bloedsuikercontrole als gewichtsverlies.
De keuze tussen deze medicijnen hangt af van individuele factoren, waaronder je medische voorgeschiedenis, je behandeldoelen en hoe je lichaam reageert op het medicijn. Een arts kan je hierbij adviseren.
Mounjaro als onderdeel van een breder plan
Het is essentieel om te begrijpen dat Mounjaro geen wondermiddel is. Het medicijn is het meest effectief wanneer het wordt gecombineerd met aanpassingen in leefstijl, zoals een gezond voedingspatroon, regelmatige lichaamsbeweging en voldoende slaap. Het medicijn maakt het makkelijker om deze veranderingen vol te houden doordat het de eetlust vermindert en de stofwisseling verbetert, maar de basis blijft een gezonde levensstijl.
Bij Go Leaner bieden we een geintegreerde aanpak waarbij het medicijn wordt gecombineerd met persoonlijke begeleiding. Onze artsen beoordelen of Mounjaro geschikt is voor jouw situatie en begeleiden je gedurende het hele traject.
Conclusie
Mounjaro (tirzepatide) vertegenwoordigt een belangrijke stap voorwaarts in de behandeling van obesitas. Door als eerste medicijn twee darmhormonen tegelijkertijd na te bootsen, bereikt het indrukwekkende resultaten op het gebied van gewichtsverlies en metabole gezondheid. Met een gemiddeld gewichtsverlies van meer dan 20% in klinische studies biedt het nieuwe hoop voor mensen die worstelen met overgewicht. Zoals bij elke medische behandeling is het belangrijk om dit onder begeleiding van een arts te doen en het te combineren met een gezonde leefstijl.
Veelgestelde Vragen
Wat is het verschil tussen Mounjaro en Ozempic?
Mounjaro (tirzepatide) werkt op twee receptoren: GIP en GLP-1. Ozempic (semaglutide) werkt alleen op de GLP-1 receptor. In klinische studies leidde Mounjaro tot meer gewichtsverlies dan semaglutide. De keuze hangt af van je individuele situatie en medische voorgeschiedenis.
Hoeveel kilo val je af met Mounjaro?
In de SURMOUNT-1 studie bereikten deelnemers een gemiddeld gewichtsverlies van 15% tot 20,9%, afhankelijk van de dosis. Voor iemand van 100 kg betekent dit gemiddeld 15 tot 21 kg gewichtsverlies na 72 weken. Individuele resultaten kunnen varieren.
Wat zijn de meest voorkomende bijwerkingen van Mounjaro?
De meest voorkomende bijwerkingen zijn misselijkheid, diarree, verminderde eetlust, braken en obstipatie. Deze klachten zijn meestal mild tot matig en nemen af naarmate je lichaam went aan het medicijn. Ze komen het vaakst voor na het starten of na een dosisverhoging.
Hoe vaak moet je Mounjaro injecteren?
Mounjaro wordt eenmaal per week geinjecteerd, bij voorkeur op dezelfde dag van de week. De injectie wordt onderhuis gezet in de buik, bovenbenen of achterkant van de bovenarmen. Het is een voorgevulde pen die het injecteren eenvoudig maakt.
Voor wie is Mounjaro geschikt?
Mounjaro is geschikt voor volwassenen met een BMI van 30 of hoger, of een BMI van 27 of hoger met een gewichtsgerelateerde aandoening zoals type 2 diabetes of hoge bloeddruk. Het is niet geschikt voor zwangere vrouwen of mensen met bepaalde schildklieraandoeningen. Een arts beoordeelt of het medicijn bij jouw situatie past.
Bronnen
- 1.Tirzepatide Once Weekly for the Treatment of Obesity (SURMOUNT-1), Jastreboff AM, Aronne LJ, Ahmad NN, et al. Tirzepatide Once Weekly for the Treatment of Obesity. N Engl J Med. 2022;387(3):205-216.
- 2.Tirzepatide for the Treatment of Obesity in People With Type 2 Diabetes (SURMOUNT-2), Garvey WT, Frias JP, Jastreboff AM, et al. Tirzepatide once weekly for the treatment of obesity in people with type 2 diabetes (SURMOUNT-2). Lancet. 2023;402(10402):613-626.
- 3.Tirzepatide versus Semaglutide Once Weekly in Patients with Type 2 Diabetes (SURPASS-2), Frias JP, Davies MJ, Rosenstock J, et al. Tirzepatide versus Semaglutide Once Weekly in Patients with Type 2 Diabetes. N Engl J Med. 2021;385(6):503-515.
- 4.Once-Weekly Semaglutide in Adults with Overweight or Obesity (STEP 1), Wilding JPH, Batterham RL, Calanna S, et al. Once-Weekly Semaglutide in Adults with Overweight or Obesity. N Engl J Med. 2021;384(11):989-1002.
- 5.GIP and GLP-1 as Mediators of Tirzepatide's Metabolic Effects, Samms RJ, Coghlan MP, Sloop KW. How Does GIP Enhance the Metabolic Effects of Tirzepatide? Trends Endocrinol Metab. 2022;33(6):410-418.